In the News


Խաղաղ հավաքների ազատությունը ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքարերից մեկն է։ Այն մարդու հիմնարար իրավունք է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, այնպես էլ մարդու իրավունքների միջազգային մի շարք փաստաթղթերով։ Գոյություն ունեն հանրային հավաքների բազմազան ձևեր, որոնք պաշտպանվում են խաղաղ հավաքի իրավունքով: Դրանց թվում են հանդիպումները, հանրահավաքները, ցույցերը, երթերը, ֆլեշմոբերը եւ այլն: Հավաքները լինում  են ինչպես նախապես պլանավորված, այնպես էլ ինքնաբուխ։ Ինքնաբուխ հավաքը կարող է տեղի  ունենալ, երբ ինչ-որ հրատապ կամ կարեւոր իրադարձություն է տեղի ունեցել։ Օրինակ՝ ստորագրվե…

9 տարի անց դատախազությունը համակերպվեց․ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել

9 տարի անց ՀՀ Գլխավոր դատախազությունը ընդունեց այն փաստը, որ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել։ Հիշեցնենք, որ  2013 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Վանաձոր քաղաքում 15-ամյա հանդբոլիստ Դավիթ Հովակիմյանը դանակահարվել էր, ապա հիվանդանոցում մահացել: Դեպքից ժամեր անց Կարեն Կունգուրցեւը բերման է…

Մամլո հաղորդագրություն․ «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագրի ամփոփում

2022 թվականի ապրիլ-հուլիս ամիսներին «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունն իրականացրեց «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը։ Ծրագիրը նպատակաուղղված էր դատական կառույցների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության բարձրացմանը փորձարարություն անցած դատական մշտադիտարկման մեխանիզմի կիրառման և դրա միջոցով ձեռք բերված արդյունքների  հանրայնացման միջոցով՝ ներկայացնելով համակարգի գործունեության 2021 և 2022 թվականների իրավիճակների համեմատական վերլուծություն և բարեփոխումներին ուղղված առաջարկներ։ Ծրագիրն իրականացվեց Լեհաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարության Լեհաստանի զարգացման համագործակցության համաֆինանսավորմամբ և Լեհաստանի համերաշխություն հիմնադրամի համագործակցությամբ։ Ըստ էության, այն նախորդ՝ կրկին Լ…

«ԵՐԻՏԱՍԱՐԴՆԵՐԸ ՀԱՆՈՒՆ ՀԻՄՆԱՐԱՐ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՃԱՆԱՉՄԱՆ ԵՎ ՀԱՐԳԱՆՔԻ» ԾՐԱԳՐԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՎԵՐ

2022 թվականի սեպտեմբերի 20-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնել է «Երիտասարդները հանուն հիմնարար իրավունքների ճանաչման և հարգանքի» մեկամյա ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է խրախուսել  հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունն ու հարգանքը՝ (ա) ազգային օրենսդրությամբ և քաղաքականություններով, ինչպես նաև ՀՀ-ի կողմից միջազգային փաստաթղթերով ամրագրված իրավունքների և պարտավորությունների իրականացման առումով երիտասարդների իրավական գիտելիքի և կարողությունների զարգացման արդյունավետ մեխանիզմի գործարկման և (բ) քաղաքացիական հասարակության, մի կողմից, և դատական ու ոստիկանության համակարգերի, մյուս կողմից, միջև արդյունավետ հաղորդակցման և փորձի փոխանակման հարթակի ստեղծման միջոցով, այդպիսով ներգրավելով երիտասարդներին քաղաքացիական մասնակցության, քաղաքական բանավեճի…

ԶԵԿՈՒՅՑ․ ԴԱՏԱԿԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԻ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ՏԵՂԵԿԱՏՎՈՒԹՅԱՆ ՀԱՍԱՆԵԼԻՈՒԹՅԱՆ ՀԱՄԵՄԱՏԱԿԱՆ ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆ․ 2021-2022 ԹԹ․

Սույն զեկույցի նպատակն է վեր հա­նել դատական համակարգի արդ­յու­նա­վետ գոր­ծու­նեութ­յու­նը խոչընդոտող խնդիրները և ներկայացնել ­իրատեսական բա­րե­փո­խում­նե­րի և լուծումների ա­ռա­ջարկներ: Զեկույցը հիմնված է ­Հա­յաս­տա­նի ­Հան­րա­պետութ­յու­նում դատական համակարգի 2021-2022 թվականների գործունեության վ…

ԶԵԿՈՒՅՑ․ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱԿԱՆ ԵՎ ԻՐԱՎԱԿԱՆ ԲԱՐԵՓՈԽՈՒՄՆԵՐԻ 2019-2023 ԹՎԱԿԱՆՆԵՐԻ ՌԱԶՄԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ՄՇՏԱԴԻՏԱՐԿՄԱՆ

«Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպության գործունեության, հատկապես 2019-2021 թվականների իրականացված ծրագրերի հիման վրա սույն զեկույցում անդրադարձ է կատարվել Ռազմավարության նպատակների և դրանց ուղղությունների կատարման համապատասխան մասին։ Զեկույցի մեջ ամփոփված են մասնավորապես …

ԱՄՆ պետական դեպարտամենտի կողմից հրապարակվող ամենամյա զեկույցը կրկին անդրադարձել է Հելսինկյան ասոցիացիայի գործունեությանը

ԱՄՆ պետդեպն  իր ամենամյա զեկույցներում  բազմիցս   անդրադառնում է 15-ամյա պատանու սպանության մեջ մեղադրվող, սակայն առաջին ատյանի դատարանի կողմից երկու անգամ արդարացված Կարեն Կունգուրցեւի գործին։ 2021 թ․-ը  եւս բացառություն չէր: Հայաստանին վերաբերող մասում, բացի Կարեն Կունգուրցեւի գործից, ներառվ…

Հելսինկյան ասոցիացիան մեկնարկում է «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը

2022 թվականի ապրիլի 1-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնում է «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է դատական կառույցների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության բարձրացմանը դատակ…

Վերաքննիչ դատարանը հաստատեց խոշտանգման փաստը

Վերաքննիչ քրեական դատարանն այսօր հաստատեց’ Արմեն Աղաջանյանի նկատմամբ «Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ում խոշտանգում է տեղի ունեցել։ Խոշտանգման ենթարկելու գործով մեղադրանք էր առաջադրված «Նուբարաշեն» ՔԿՀ-ի հերթապահ խմբի առաջին կարգի մասնագետ Արմեն Հովհաննիսյանին։ Դատարանը նրան դատապարտեց յոթ տարի վեց ամսվա ազատազ…

ՇՆՈՐՀԱՎՈ’Ր

Խոսել Հելսինկյան ասոցիացիայի հիմնադիր Միկա՝ Միքայել Դանիելյանի մասին որպես իրավապաշտպան նշանակում է քիչ կամ գրեթե ոչինչ չասել մի մարդու մասին, ով իր եզակի ու անկրկնելի հետքը թողեց այդ ոլորտում։ Կոլորիտային մտածողության, հարցերի նկատմամբ մոտեցումների, դրանց անակնկալ լուծումներով ու աննախադեպ գաղափարներով, համարձակ, հանդուրժող մարդ ու միաժամանակ մարդու իրավունքների խախտումների նկատմամբ անհանդուրժող անհատականություն։ Ամեն տարի հիշելով ծննդյանդ օրը, սիրելի’ Միկա, հիշում ենք միասին անցած ճանապարհը՝ երբեմն դաժան ու ծանր, բայց միշտ ուսուցանող, փորձ հաղորդող ու հուսադրող։ ՇՆՈՐՀԱՎՈ’Ր

Հրաչյա Գեւորգյանի գործով նախադեպային որոշում

2017թ․ ապրիլի 5-ին «Արմավիր» ՔԿՀ-ում մահացած Հրաչյա Գեւորգյանի գործով   ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նախադեպային որոշում է կայացրել։ Դատարանը որոշել է բավարարել տուժողի մոր՝ Նախշուն Ենգիբարյանի ներկայացուցիչներ Նինա Կարապետյանցի եւ Արայիկ Պապիկյանի բողոքները։ Դատարանը որոշել է բեկանել եւ փոփոխել  առաջին ա…

Խոշտանգման մեղադրանք ՝ ոստիկանության Ստեփանավանի բաժնի պետի տեղակալին

Ոստիկանության Ստեփանավանի բաժնի պետի տեղակալ Ս. Վ.-ին մեղադրանք է առաջադրվել  ՀՀ քրեական օրենսգրքի 309.1․ «Խոշտանգում» հոդվածով։  Այս մասին տեղեկացնում է ՀՀ գլխավոր դատախազության հանրային կապերի բաժինը։ Հիշեցնենք․ տուժող  Վրեժ  Մկրտումյանը  հայտնել էր, որ  նախորդ տարվա  հոկտեմբերի 29-ին Ստեփան…

Opinion


More on This Topic




Featured Topics


Խաղաղ հավաքների ազատությունը որպես ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքար

Խաղաղ հավաքների ազատությունը ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքարերից մեկն է։ Այն մարդու հիմնարար իրավունք է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, այնպես էլ մարդու իրավունքների միջազգային մի շարք փաստաթղթերով։ Գոյություն ունեն հանրային հավաքների բազմազան ձևեր, որոնք պաշտպանվում են …

9 տարի անց դատախազությունը համակերպվեց․ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել

9 տարի անց ՀՀ Գլխավոր դատախազությունը ընդունեց այն փաստը, որ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել։ Հիշեցնենք, որ  2013 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Վանաձոր քաղաքում 15-ամյա հանդբոլիստ Դավիթ Հովակիմյանը դանակահարվել էր, ապա հիվանդանոցում մահացել: Դեպքից ժամեր անց Կարեն Կունգուրցեւը բերման է…

«ԵՐԻՏԱՍԱՐԴՆԵՐԸ ՀԱՆՈՒՆ ՀԻՄՆԱՐԱՐ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՃԱՆԱՉՄԱՆ ԵՎ ՀԱՐԳԱՆՔԻ» ԾՐԱԳՐԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՎԵՐ

2022 թվականի սեպտեմբերի 20-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնել է «Երիտասարդները հանուն հիմնարար իրավունքների ճանաչման և հարգանքի» մեկամյա ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է խրախուսել  հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունն ու հարգանքը՝ (ա) ազգային օրենսդրո…

Խաղաղ հավաքների ազատությունը որպես ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքար

Խաղաղ հավաքների ազատությունը ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքարերից մեկն է։ Այն մարդու հիմնարար իրավունք է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, այնպես էլ մարդու իրավունքների միջազգային մի շարք փաստաթղթերով։ Գոյություն ունեն հանրային հավաքների բազմազան ձևեր, որոնք պաշտպանվում են …

9 տարի անց դատախազությունը համակերպվեց․ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել

9 տարի անց ՀՀ Գլխավոր դատախազությունը ընդունեց այն փաստը, որ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել։ Հիշեցնենք, որ  2013 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Վանաձոր քաղաքում 15-ամյա հանդբոլիստ Դավիթ Հովակիմյանը դանակահարվել էր, ապա հիվանդանոցում մահացել: Դեպքից ժամեր անց Կարեն Կունգուրցեւը բերման է…

«ԵՐԻՏԱՍԱՐԴՆԵՐԸ ՀԱՆՈՒՆ ՀԻՄՆԱՐԱՐ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՃԱՆԱՉՄԱՆ ԵՎ ՀԱՐԳԱՆՔԻ» ԾՐԱԳՐԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՎԵՐ

2022 թվականի սեպտեմբերի 20-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնել է «Երիտասարդները հանուն հիմնարար իրավունքների ճանաչման և հարգանքի» մեկամյա ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է խրախուսել  հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունն ու հարգանքը՝ (ա) ազգային օրենսդրո…

Մամլո հաղորդագրություն․ «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագրի ամփոփում

2022 թվականի ապրիլ-հուլիս ամիսներին «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունն իրականացրեց «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը։ Ծրագիրը նպատակաուղղված էր դատական կառույցների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության բա…

Խաղաղ հավաքների ազատությունը որպես ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքար

Խաղաղ հավաքների ազատությունը ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքարերից մեկն է։ Այն մարդու հիմնարար իրավունք է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, այնպես էլ մարդու իրավունքների միջազգային մի շարք փաստաթղթերով։ Գոյություն ունեն հանրային հավաքների բազմազան ձևեր, որոնք պաշտպանվում են խաղաղ հավաքի իրավունքով: Դրանց թվում են հանդիպումները, հանրահավաքները, ցույցերը, երթերը, ֆլեշմոբերը եւ այլն: Հավաքները լինում  են ինչպես նախապես պլանավորված, այնպես էլ ինքնաբուխ։ Ինքնաբուխ հավաքը կարող է տեղի  ունենալ, երբ ինչ-որ հրատապ կամ կարեւոր իրադարձություն է տեղի ունեցել։ Օրինակ՝ ստորագրվե…

Խաղաղ հավաքների ազատությունը որպես ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքար

Խաղաղ հավաքների ազատությունը ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքարերից մեկն է։ Այն մարդու հիմնարար իրավունք է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, այնպես էլ մարդու իրավունքների միջազգային մի շարք փաստաթղթերով։ Գոյություն ունեն հանրային հավաքների բազմազան ձևեր, որոնք պաշտպանվում են խաղաղ հավաքի իրավունքով: Դրանց թվում են հանդիպումները, հանրահավաքները, ցույցերը, երթերը, ֆլեշմոբերը եւ այլն: Հավաքները լինում  են ինչպես նախապես պլանավորված, այնպես էլ ինքնաբուխ։ Ինքնաբուխ հավաքը կարող է տեղի  ունենալ, երբ ինչ-որ հրատապ կամ կարեւոր իրադարձություն է տեղի ունեցել։ Օրինակ՝ ստորագրվել է պետության համար ոչ բարենպաստ պայմանագիր կամ որոշվել է շահագործել ՀԷԿ։ Խաղաղ հավաքների ժամանակ քաղաքացիների անվտանգությունը, ըստ կարգի,  ապահովում է ոստիկանությունը։ Սակայն նախորդ տարվա ընթացքում ականատես ենք եղել, թե ինչպես են խախտվում անձանց խաղաղ հավաքներին մասնակցելու եւ ազատ խոսքի իրավունքը։  Եղել են խաղաղ հավաքներ, որոնց ժամանակ բերման են ենթարկվել  100-ից ավելի անձինք, խաղաղ հավաքի մասնակիցների նկատմամբ ոստիկանական ուժերի կողմից կիրառվել են վահաններ, մահակներ, հատուկ միջոցներ, լուսաձայնային նռնակներ։ Ի դեպ, բացառությամբ որոշ դեպքերի, հավաքների մեծ մասը կրել է  բացառապես խաղաղ բնույթ, և այդ պարագայում ոստիկանական ուժերը պարտավոր էին աջակցել դրանց անցկացմանը։  Սակայն ոստիկանության գործողությունները եղել են ոչ իրավաչափ, ոստիկանությունը գործել է օրենքի կոպիտ խախտումներով, օրինակ, առանց նախնական զգուշացման ոստիկանների կողմից կիրառվել են նռնակներ։ ՀՀ օրենսդրության համաձայն՝ ցանկացած դեպքում ոստիկանության կողմից հատուկ միջոցների կիրառումը պետք է ունենա իրավաչափ նպատակ, և այն պետք է լինի խիստ համաչափ։ Հատուկ միջոցների կիրառումը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է լինի բացառիկ միջոց։ Բացի այդ՝ ոստիկանության ծառայողը հատուկ միջոց գործադրելուց առաջ պարտավոր է նախազգուշացնել այն գործադրելու մասին՝ բավարար ժամանակ և հնարավորություն տրամադրելով օրինական պահանջները կատարելու համար՝ բացառությամբ այն դեպքերի, երբ դրանց գործադրման հապաղումն անմիջական սպառնալիք է ստեղծում քաղաքացիների կամ ոստիկանության ծառայողների կյանքի ու առողջության համար, կարող է առաջացնել այլ ծանր հետեւանքներ, կամ երբ այդպիսի նախազգուշացումն անհնար է։ Իրավապահ մարմինները 2022 թվականի ամբողջ տարվա ընթացքում միջամտել են հավաքների ազատությանը: Այդ մասին իր տարեկան զեկույցում անդրադարձել է նաեւ հեղինակավոր Human Rights Watch կազմակերպությունը։ Մարդու իրավունքների պաշտպանությամբ զբաղվող կազմակերպությունն արձանագրել է, որ ոստիկանությունը բազմիցս կիրառել է անհամաչափ ուժ ընդդիմության բողոքի ակցիաների ժամանակ։ 2022-ի օգոստոսին   Երևանի ոստիկանությունն առանց բացատրության կարճ ժամանակով բերման է ենթարկել մոտ 20 մարդու, ովքեր բողոքում էին Ուկրաինայում Ռուսաստանի պատերազմի դեմ։ Իսկ սեպտեմբեր ամսին  ոստիկանությունն արգելել է բողոքի ակցիան Ռուսաստանի դեսպանատան դիմաց՝ ըստ մեր տվյալների կարճ ժամանակով ազատազրկելով երեք ակտիվիստների: Ոստիկանի համազգեստի և համազգեստի վրա անհատականացնող տվյալների առկայությունն օրենքի պահանջ է։ «Ոստիկանության մասին» օրենքի 12-րդ հոդվածը կարգավորում է ոստիկանության պարտականությունները հասարակական կարգը պահպանելու ժամանակ։ Ըստ այդ հոդվածի 2-րդ մասի՝ «Հասարակական կարգի պահպանությունն ապահովելիս ոստիկանության ծառայողները պարտավոր են կրել սահմանված ձևի համազգեստ, որի վրա տեսանելի մասում փակցվում են ոստիկանության ծառայողին անձնապես նույնականացնելու հնարավորություն տվող տարբերանշաններ»։ Օրենքի նման կարգավորմամբ քաղաքացին կարող է ճանաչել կամ նույնականացնել իրեն մոտեցած կամ իրեն բերման ենթարկող ոստիկանության ծառայողին: Սա ազատությունից հնարավոր անօրինական զրկելը կամ հնարավոր անօրինական հետապնդումը, ոչ համաչափ ուժի կիրառումը, վատ վերաբերմունքը կանխելուն ուղղված միջազգային կանոն է: Անհատականացնող տվյալների պարտադիր լինելը և դրանց տեսանելիությունը հստակորեն սահմանված են նաև ԵԱՀԿ-ԺՄԻԳ Խաղաղ հավաքների ազատության վերաբերյալ ուղեցույցի 159-րդ կետում. «Իրավապահ անձնակազմը հավաքների ժամանակ պետք է տեսանելիորեն կրի կամ ցուցադրի նույնականացման որևէ ձև իր համազգեստի կամ գլխարկի վրա: Այն դեպքում, երբ հավաքի ժամանակ ներկա իրավապահ մարմինների աշխատակիցներն այս կերպ չեն կարող նույնականացվել, նրանք պարտավոր են հարցնելու դեպքում ներկայանալ իրենց ազգանունով և կրծքանշանի համարով»: Մինչդեռ  խաղաղ հավաքների ժամանակ քաղաքացիները բազմիցս նկատել են քաղաքացիական հագուստով կամ առանց տարբերանշանների ոստիկանության աշխատակիցների, որոնք աչքի են ընկել հավաքի մասնակիցների նկատմամբ առավել դաժան վերաբերմունքով եւ ագրեսիվ վարքագծով։ Հարկ ենք համարում հիշեցնել, որ նախորդ տարվա սեպտեմբերի 21-ին՝ ՀՀ Անկախության օրը, վաղ առավոտյան ոստիկանության ծառայողներն անհամաչափ բռնի ուժի գործադրմամբ «Եռաբլուր»-ից բերման ենթարկեցին 37 քաղաքացու՝ զոհված զինծառայողների ծնողների, որոնք ցանկանում էին արգելել վարչապետ Փաշինյանի մուտքը պանթեոն՝ նշելով, որ նա է համարվում իրենց որդիների մահվան մեղավորը։ Ոստիկանությունը նրանց բերման էր  ենթարկել՝ Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ օրենսգրքի 182-րդ հոդվածի հիմքով՝ ոստիկանների օրինական պահանջը չկատարելու համար։ Տեսանյութերում պարզ երեւում է, որ ոստիկանները որեւէ պահանջ չեն ներկայացրել։  Նախ ուժի գործադրմամբ բերման են ենթարկել հայրերին, ապա նաեւ՝ մայրերին։ Ոստիկանների գործողությունների հետևանքով զոհված զինծառայողների մայրերից մի քանիսը ստացել են տարբեր աստիճանի մարմնական վնասվածքներ, որը հետագայում հաստատվել է նաեւ  դատաբժշկական փորձաքննության եզրակացությամբ։ Դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է քրեական վարույթ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 441-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետի հատկանիշներով, այն է՝ պաշտոնատար անձի կողմից իշխանական կամ ծառայողական լիազորությունները կամ դրանցով պայմանավորված ազդեցությունը չարաշահելը կամ լիազորություններն անցնելը, որը կատարվել է բռնություն գործադրելով։ Մինչ օրս վերոնշյալ դեպքի առթիվ որեւէ ոստիկան պատասխանատվության չի ենթարկվել։ Դեռ ավելին ՝ ծնողներին պատասխանատվության ենթարկելու համար ոստիկանությունը դիմել է Վարչական դատարան։ Amnesty International միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունն  աշխարհում մարդու իրավունքների վիճակի մասին 2021/22թթ․ զեկույցում նշում է, որ խաղաղ հանրահավաքներ ու բողոքի ցույցեր հիմնականում թույլատրվել են ամբողջ տարվա ընթացքում։ Հունվար ամսին կառավարությունը չեղարկել էր հանրային առողջության և արտակարգ իրավիճակների մասին օրենքների հետ կապված սահմանափակումների մեծ մասը՝ ներառյալ հանրային հավաքների սահմանափակումները, որոնք սահմանվել էին անվտանգության նկատառումներով և կորոնավիրուսային համավարակի պատճառով։ Իսկ այս տարի, թեև սահմանափակումների վերացմանը, օրինակ, հունվարին Գյումրի քաղաքում տեղակայված ռուսական 102-րդ ռազմաբազայի մոտ մի խումբ ցուցարարների մասնակցությամբ ի նշան Բերձորի միջանցքի արգելափակման դեմ կազմակերպված բողոքի խաղաղ հավաքն ապօրինաբար ընդհատվել է ոստիկանների կողմից։ Վերջիններս արգել են ցուցարարներին մասնակցել կազմակերպված հավաքին և ոչ իրավաչափ հիմքերով նրանց բերման են ենթարկել՝ խախտելով անձանց՝ խաղաղ հավաքների ազատության հիմնարար իրավունքը։ Սույն հոդվածը ֆինանսավորվել է ԱՄՆ պետքարտուղարության Հանրային դիվանագիտության  գրասենյակի դրամաշնորհի շրջանակներում: Այս հոդվածում արտահայտված է «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպության դիրքորոշումը, որի համընկնումն ԱՄՆ պետքարտուղարության դիրքորոշման հետ պարտադիր չէ:                            

9 տարի անց դատախազությունը համակերպվեց․ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել

9 տարի անց ՀՀ Գլխավոր դատախազությունը ընդունեց այն փաստը, որ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել։ Հիշեցնենք, որ  2013 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Վանաձոր քաղաքում 15-ամյա հանդբոլիստ Դավիթ Հովակիմյանը դանակահարվել էր, ապա հիվանդանոցում մահացել: Դեպքից ժամեր անց Կարեն Կունգուրցեւը բերման էր ենթարկվել ոստիկանության բաժին։ Առաջին ատյանը արդարացրել էր Կունգուրցեւին, իսկ Վերաքննիչ դատարանը առաջադրել էր նոր մեղադրանք՝ դիտավորությամբ անձին մարմնական վնասվածք հասցնելը, որն առաջացրել է մահ: Վճռաբեկ դատարանն էլ բեկանել էր գործը եւ ուղարկել առաջին ատյան՝ նոր քննության։ 2019 թ-ից գործը քննող դատավոր Մուշեղ  Հարությունյանը եւս արդարացրել էր Կարեն Կունգուրցեւին, Վերաքննիչ դատարանը` նույնպես։ 9  տարիների ընթացքում պաշտպանական, իսկ հետո տուժող կողմը պնդում էին, որ սխալ նախաքննություն է ընթացել եւ իրականությունը չի բացահայտվել։ Այս դատավճռից հետո Կարեն Կունգուրցեւի մասով արդարությունը վերականգնվեց, իսկ ահա Հովակիմյան ընտանիքի մասով՝ ոչ։  Դեպքից ինը տարի է անցել եւ  չափազանց դժվար է լինելու նոր քննություն կատարելու համար։  Բայց կա նաեւ հակառակ կողմը՝ եթե քննիչը եւ դատախազը պատշաճ քննություն իրականացնեն, ապա ամեն ինչ պարզվի։ 2013 թվականից Կարեն Կունգուրցեւի պաշտպանությունը ստանձնած Արայիկ Պապիկյանի խոսքերով՝ առաջին հերթին պետք է պարզել, թե դեպքի ովքեր են եղել ոստիկանության բաժնում եւ նրանց բոլորին հարցաքննել։ Այդ դեպքում, ըստ նրա կպարզվի, թե ովքեր էին գծել այդ կեղծ սցենարը եւ մեղադրանք առաջադրել Կարեն Կունգուրցեւին։ Պաշտպանական կողմ այս ընթացում կրկին միջնորդություններ է ներկայացրել ՀՀ գլխավոր դատախազին  եւ  խնդրել՝ հանձնարարելու  պատշաճ քննություն իրականացնել , այդ նպատակով կիրառելով ՀՀ քրեադատավարական օրենքի հնարավոր բոլոր գործիքակազմերը։  Ներկայացնում ենք դրանցից մի քանիսը՝ Լոռու մարզային վարչության աշխատակիցների նկատմամբ բռնությամբ զուգորդված պաշտոնական լիազորությունների անցման հոդվածով քրեական հետապնդումը դադարեցվել էր՝ նրանց արարքներում հանցակազմի բացակայության հիմքով։ Բացի այդ՝  Կարեն Կունգուրցևին բերման ենթարկելու ժամանակ բռնություն գործադրելու և ձեռնաշղթաներով ճանաչման ներկայացնելու վերաբերյալ եւս  քրեական հետապնդում չի իրականացվել։ ՀՀ քննչական կոմիտեի Լոռու մարզային վարչության պաշտոնատար անձանց կողմից վկա Սեդա Պապոյանի նկատմամբ բռնության գործադրմամբ զուգորդված պաշտոնեական լիազորությունների անցում կատարելու, պաշտոնեական լիազորությունները չարաշահելու և վերջինիս ցուցմունք տալուն հարկադրելու վերաբերյալ քրեական հետապնդում չիրականացնել՝ հանցագործության դեպքի բացակայության հիմքով։ Հիշեցնենք, որ 2022 թ. օգոստոսի 9-ին քրեական գործը դատարանից ուղարկվել է դատախազություն՝  դրա հետագա ընթացքը օրենքով սահմանված կարգով լուծելու համար։ Իսկ պաշտպանական կողմը հոկտեմբեր ամսին Երևան քաղաքի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան ներկայացրել է հայցադիմում՝ պետության կողմից (ի դեմս՝ ՀՀ ֆինանսների նախարարության) Կարեն Կունգուրցևին անցած իննը տարիների ընթացքում պատճառված վնասը հատուցելու պահանջի մասին։ Նա մոտ 4 տարի գտնվել է անազատության մեջ։  Դատավոր Արամ Մկրտչյանը նախնական դատական նիստ է նշանակել  դեկտեմբերի 15-ին։  

«ԵՐԻՏԱՍԱՐԴՆԵՐԸ ՀԱՆՈՒՆ ՀԻՄՆԱՐԱՐ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՃԱՆԱՉՄԱՆ ԵՎ ՀԱՐԳԱՆՔԻ» ԾՐԱԳՐԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՎԵՐ

2022 թվականի սեպտեմբերի 20-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնել է «Երիտասարդները հանուն հիմնարար իրավունքների ճանաչման և հարգանքի» մեկամյա ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է խրախուսել  հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունն ու հարգանքը՝ (ա) ազգային օրենսդրությամբ և քաղաքականություններով, ինչպես նաև ՀՀ-ի կողմից միջազգային փաստաթղթերով ամրագրված իրավունքների և պարտավորությունների իրականացման առումով երիտասարդների իրավական գիտելիքի և կարողությունների զարգացման արդյունավետ մեխանիզմի գործարկման և (բ) քաղաքացիական հասարակության, մի կողմից, և դատական ու ոստիկանության համակարգերի, մյուս կողմից, միջև արդյունավետ հաղորդակցման և փորձի փոխանակման հարթակի ստեղծման միջոցով, այդպիսով ներգրավելով երիտասարդներին քաղաքացիական մասնակցության, քաղաքական բանավեճի և հասարակական պատասխանատվության զարգացման գործընթացներում: Ծրագիրն իրականացվում է Երևան, Գյումրի և Վանաձոր քաղաքներում,  որտեղ կձևավորվեն յուրաքանչյուրը 20 հոգուց կազմված դատական մշտադիտարկողների խմբեր։ Ծրագրի իրականացման սկզբնական փուլում խմբերում ներգրավված երիտասարդները կմասնակցեն թեմատիկ ուսուցողական դասընթացների, որոնց ընթացքում ձեռք կբերեն գիտելիք և կարողություններ դատաիրավական համակարգի, արդար դատավարության, խոսքի ազատության, խաղաղ հավաքների, դրանց ընթացքում ոստիկանական ուժերի՝ օրենքով թույլատրելի գործողությունների, վարվելաձևի նորմերի, այլ հարակից իրավունքների և պարտականությունների վերաբերյալ։ Հաջորդ փուլերն ընդգրկում են հետևյալ միջոցառումները․
  • այցելություններ տեղի դատարան և ոստիկանության բաժին,
  • փորձի փոխանակման հանդիպում-քննարկումներ դատական համակարգի և ոստիկանության ներկայացուցիչների հետ,
  • մշտադիտարկման փորձ ձեռք բերելու և զարգացնելու նպատակով քրեական գործերով նիստերի մշտադիտարկում տեղի դատարաններում,
  • ոստիկանական ուժերի աշխատանքի մշտադիտարկում տեղերում,
  • հանրային իրազեկման ամփոփիչ քարոզարշավ։
Խմբերում կարող են ընդգրկվել ՀԿ ներկայացուցիչներ, ոչ ՀԿ անդամ իրավապաշտպաններ, ակտիվիստներ, ուսանողներ, ավագ դպրոցի աշակերտներ, վերոնշյալ ոլորտային խնդիրներով, մասնավորապես դատական մշտադիտարկմամբ հետաքրքրված այլ անձինք։ Խմբերում առաջնահերթության կարգով կընդգրկվեն կազմակերպության նախորդ դատական մշտադիտարկման ծրագրերում ակտիվորեն մասնակցած երիտասարդները։ Խմբերը համալրելու նպատակով կըդունվեն լրացուցիչ հայտեր և կընտրվեն այն դիմորդները, ովքեր բոլոր միջոցառումներին ակտիվ մասնակցության ցանկություն կհայտնեն: Ծրագրին մասնակցության փորձառությունը մասնակիցներին կօգնի ձեռք բերել  մեր և գործընկեր կազմակերպությունների ապագա ծրագրերում հնարավոր մասնակցության համար անհրաժեշտ փորձ։ Ծրագրի ավարտին մասնակիցներին կշնորհվի մասնակցության հավաստագիր։ ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈ՛ՒՆ Դասընթացները կմեկնարկեն 2022թ․նոյեմբեր ամսին։ Մասնակցելու համար դիմել մինչև հոկտեմբերի 12-ը ներառյալ։ Հետաքրքրված դիմորդներին խնդրում ենք ուղարկել իրենց տվյալները (անուն-ազգանուն, հեռախոսահամար, քաղաք, լրացուցիչ նաև ՀԿ-ի անունը, եթե անդամակցում կամ ներկայացնում եք որևէ ՀԿ-ի) հետևյալ էլեկտրոնային փոստի հասցեով՝ karinetorosyan@hahr.am։ Լրացուցիչ տեղեկությունների համար կարող եք զարգահարել հետևյալ հեռախոսահամարով՝ 095 750 864: Ծրագիրն իրականացվում է «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպության կողմից՝ ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանատան աջակցությամբ։          

Մամլո հաղորդագրություն․ «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագրի ամփոփում

2022 թվականի ապրիլ-հուլիս ամիսներին «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունն իրականացրեց «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը։

Ծրագիրը նպատակաուղղված էր դատական կառույցների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության բարձրացմանը փորձարարություն անցած դատական մշտադիտարկման մեխանիզմի կիրառման և դրա միջոցով ձեռք բերված արդյունքների  հանրայնացման միջոցով՝ ներկայացնելով համակարգի գործունեության 2021 և 2022 թվականների իրավիճակների համեմատական վերլուծություն և բարեփոխումներին ուղղված առաջարկներ։

Ծրագիրն իրականացվեց Լեհաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարության Լեհաստանի զարգացման համագործակցության համաֆինանսավորմամբ և Լեհաստանի համերաշխություն հիմնադրամի համագործակցությամբ։

Ըստ էության, այն նախորդ՝ կրկին Լեհաստանի համերաշխություն հիմնադրամի համագործակցությամբ իրականացված «Իրավական ոլորտում վերապատրաստված երիտասարդ քաղաքացիները որպես անկախ ու թափանցիկ դատական համակարգի երաշխավորներ» ծրագրի տրամաբանական շարունակությունն էր, որի նպատակն էր խրախուսել երիտասարդների մասնակցությունը Հայաստանի Հանրապետությունում քրեական արդարադատության համակարգի թափանցիկության մեծացման գործին, և որի շրջանակում մշակվել է դատական մշտադիտարկման մեխանիզմը։ Այն ներկայացնում է՝

  • Դատական մշտադիտարկողների ուսուցման գործընթացը,
  • Մշտադիտարկման հաճախականությունն ու ձևը,
  • Գործընկերությունն ու հետադարձ կապը մշտադիտարկողների խմբի ներսում և խմբերի միջև,
  • Հաշվետվողականությունն ու արդյունքների ջատագովումը լայն հանրության շրջանում։

Այս գործիքի կիրառումը հնարավորություն է տալիս  ձևավորել և զարգացնել հարգանքը մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների հանդեպ, նպաստել դրանց խախտումների դեպքում արդյունավետ դատական պաշտպանությանը և քաղաքացիական հասարակության անդամների ավելի արդյունավետ ու լայն մասնակցությանը որոշումների կայացման գործընթացներին՝ դրանով կարևոր ներդրում ունենալով Կառավարության և նրա քաղաքականության նկատմամբ վստահության ձևավորման, ինչպես նաև հասարակության ներսում ընթացող ժողովրդավարական գործընթացներում երկրի համընդհանուր զարգացման համար միասնության ու համախմբվածության գործում:

Ծրագիրն կիրականացվեց Երևան, Գյումրի և Վանաձոր քաղաքներում,  որտեղ գործում են դատական մշտադիտարկողների խմբեր։ Հասարակական կազմակերպության փորձառու մշտադիտարկողների աջակցությամբ ու անմիջական ղեկավարությամբ երեք խմբերում ընդգրկված 50-ից ավելի մշտադիտարկողները զարգացրին իրենց իրավական գիտելիքն ու փորձը՝ իրականացնելով 700-ից ավելի այցեր դատարաններ։

Հատկանշական է, որ անցած երկուսուկես տարիների ընթացքում մշտադիտարկման ծրագրերում ընդգրկվել են ընդհանուր թվով 500-ից ավելի մասնակից Հայաստանի Հանրապետության բոլոր մարզերից, իրականացվել է հազարից ավելի այց տեղի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարաններ։

Կարևոր էին նաև ոլորտի մասնագետների՝ Արդարադատության նախարարության ներկայացուցիչների, դատավորների, դատախազների, փաստաբանների և այլոց հետ մշտադիտարկման արդյունքների շուրջ աշխատանքային քննարկումները և փորձի փոխանակման հանդիպումները։ Ավելին, սրանք միտված էին հետագայում արդարադատության համակարգի և քաղաքացիական հասարակության միջև արդյունավետ հաղորդակցության, գործընկերության և համակարգի գործունեության վերաբերյալ իմացության ու վստահության մակարդակի բարձրացման հարթակ դառնալուն։

Հանդիպումները կայացան առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարանի Երևանի Կենտրոն, Գյումրու և Վանաձորի նստավայրերում։ Հանդիպումներին ներկա ոլորտի մասնագետները դատական մշտադիտարկողների հետ կիսվեցին իրենց փորձով՝ ներկայացնելով, մասնավորապես, դատավորի, դատախազի պաշտոնի առանձնահատկություններն ու կարևորությունն արդարադատության իրականացման մեջ, այն հիմնախնդիրները, որոնց իրենք բախվում են և հնարավոր լուծումները, նաև խոսեցին դատական մշտադիտարկման կարևորության մասին։

Մշտադիտարկողներն ուղղեցին հարցեր, որպեսզի ստանան ոլորտի մասնագետների մեկնաբանություններն այն խնդիրների մասին, որոնք իրենք բացահայտել ու գրանցել էին քրեական գործերով նիստեր դիտարկելու ընթացքում։ Խնդիրների շրջանակը, մասնավորապես, ներառում էր ոչ միայն ուսումնասիրության առարկա ոլորտին առնչվող համակարգային, այլև նաև սովորութային բնույթ ունեցող խնդիրներ, օրինաչափություններ, գործելակերպեր, վերաբերմունք, որոնց նույնպես պետք է ուշադրություն դարձնել, որովհետև դրանք շոշափելի ազդեցություն են թողնում դատական համակարգի գործունեության վրա ինչպես դրական, այնպես էլ բացասական առումով։

Հնչեցրած հարցերն առնչվում էին հետևյալ հիմնախնդիրներին․

  • դատարանների չափազանց ծանրաբեռնված աշխատանքային ռեժիմ,
  • բավականին ուշացումով և առանց ուշացման պատճառը հստակեցնելու դատական նիստերը բացելը,
  • դատական նիստերը առանց բացելու հետաձգելը,
  • դատական նիստերը հետաձգելը՝ առանց պատճառների հստակեցման:

Որպես խնդիրների մեծ մասի հիմնապատճառ ներկայացվեց դատարանների ծանրաբեռնվածությունը։ Ոչ բոլոր պատասխաններն են դատական մշտադիտարկողները համարել սպառիչ կամ ընդունելի։

Մշտադիտարկողներն ուշադրություն են դարձրել նաև դատարանների շենքային պայմանների խնդիրներով պայմանավորված՝ սահմանափակ կարողություններով մարդկանց համար արդարադատության մատչելիության ապահովման, խոցելի անձանց մասնակցությամբ գործերի քննության հատուկ հմտությունների (մասնավորապես ՀՀ փոքրամասնությունների լեզուներով լիցենզավորված թարգմանիչներ և այլն) լիովին կամ մասնակի բացակայությանն առնչվող մի շարք այլ խնդիրների և արձանագրել դրանք։

Բոլոր երեք խմբերը հաստատում են, որ դատարանների շենքեր մուտքի և մշտադիտարկում իրականացնելու հարցերում որևէ արգելք չեն արձանագրել։ Հիմնական խնդիրը, որին բախվել են մշտադիտարկողները, նույն քրեական գործով նիստերի պարբերաբար հետաձգման հետևանքով մի քանի հաջորդական նիստերի դիտարկման անհնարինությունն է եղել, որովհետև գործով հաջորդ նիստը նշանակվել է մի քանի ամիս անց։

Կազմակերպության հավաքած տեղեկույթը կարող է կարևոր հենք դառնալ հետագա ուսումնասիրությունների համար, օգտագործվել յուրաքանչյուրի կողմից, ով ցանկանում է ներգրավվել դատական մշտադիտարկման կարևորագույն ու անհրաժեշտ գործընթացների մեջ և ջանքեր ներդնել երկրում նշյալ ոլորտի բարեփոխման համար։ Դա կարելի է անել նաև տարբեր հանրային միջոցառումների, զեկույցների, մամլո հաղորդագրությունների, բողոքի ակցիաների, նամակագրության, նախընտրական արշավների, ուսուցման, այլ հնարավոր միջոցներով:

Այսպիսով, Հայաստանի Հանրապետությունում դատական համակարգի բարելավման նպատակով համակարգի գործունեության ուսումնասիրության, մասնավորապես դրա վերաբերյալ տեղեկատվության հանրային հասանելիության վիճակը պարզելու համար որպես գործիք ընտրված դատական մշտադիտարկումը դարձավ այն լավագույն միջոցը, որով հնարավոր եղավ գործընթացում ներգրավել դատաիրավական համակարգի բարեփոխմամբ շահագրգիռ մեծաթիվ անձանց՝ հիմնականում 16-30 տարեկան երիտասարդների, և նրանց ջանքերի շնորհիվ հավաքել խնդիրներն արձանագրելու և բարեփոխումներին ուղղված առաջարկները կազմելու համար անհրաժեշտ տեղեկույթը, որն ամփոփվեց ավարտական զեկույցում։ Կարիք կար այն համադրելու 2021 թվականին այդ նույն միջոցով ձեռք բերված տեղեկույթի հետ և հիմնավոր եզրահանգումներ կատարելու համակարգում մեկ տարվա ընթացքում կատարված փոփոխությունների վերաբերյալ։

Զեկույցի ներկայացումը տեղի ունեցավ հուլիսի 28-ին։ Սույն զեկույցի նպատակն է վեր հա­նել դատական համակարգի արդ­յու­նա­վետ գոր­ծու­նեութ­յու­նը խոչընդոտող խնդիրները և ներկայացնել ­իրատեսական բա­րե­փո­խում­նե­րի և լուծումների ա­ռա­ջարկներ: Զեկույցը հիմնված է ­Հա­յաս­տա­նի ­Հան­րա­պետութ­յու­նում դատական համակարգի 2021-2022 թվականների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության համեմատական վերլուծության վրա։

Ներ­կա­յաց­ված են նաև միջազգային և տեղական կազմակերպությունների ո­րոշ մտա­հո­գություն­ներ դատական համակարգի անկախության, անաչառության, թափանցիկության և հանրային հասանելիության, հասարակության շրջանում համակարգի նկատմամբ վստահության ցածր մակարդակի, այլ առ­կա խնդիր­նե­րի վերա­բեր­յալ։ Ըստ այդմ, կարելի է ար­ձա­նագ­րել, որ չնայած մինչ օրս ընդունվել են դատաիրավական բարեփոխումներին ուղղված ռազմավարություններ, ոլորտում խորը հա­մա­կար­գա­յին փոփոխություններ չեն կա­տար­վել՝ ի վերջո հանգեցնելով մի շարք խնդիրների տևական առկայության, այդ թվում՝ ոլորտի մասին տեղեկության թերի հասանելիության և դրա նկատմամբ հասարակության վստահության ցածր մակարդակի։

Զեկույցը հե­տաքր­քիր և ­կար­ևոր է հատկապես այն պատճառով, որ, որպես վերոնշյալ խնդիրների բացահայտման և լուծման միջոց, այն ջատագովում է քաղաքացիական հասարակության՝դատական մշտադիտարկման գործունեությունը՝ առաջարկելով փորձարկված և պարզ մեխանիզմ ու գործիքակազմ։

Ավելին, կարևորելով դատական համակարգի և քաղաքացիական հասարակության փոխգործակցությունը մի շարք խնդիրների լուծման հարցում՝ համոզմունք է արտահայտվում, որ այն նշանակալից դեր կարող է ունենալ ինչպես դատական համակարգի բարեփոխման, այնպես էլ դրա միջոցով մարդու իրավունքների և ժողովրդավարության կայացման գործում։

Միջոցառմանը ներկա էին 30-ից ավելի մասնակիցներ, որոնց թվում էին Լեհաստանի Համերաշխություն հիմնադրամի ներկայացուցիչներ Աննա Ռադեցկան և Միկոլայ Գրաբովսկին, ՀՀ-ում Լեհաստանի Հանրապետության դեսպանության Քաղաքական-տնտեսական բաժնի ղեկավար Մարչին Ռուժիցկին, ՀՀ-ում ԱՄՆ դեսպանության ներկայացուցիչ Լիլիթ Անտոնյանը, ՀՀ-ում Չեխիայի Հանրապետության դեսպանության ներկայացուցիչներ Սաբինա Նովակովան և Նարիա Զալյանը, ՀՀ արդարադատության նախարարության ներկայացուցիչ Ջուլիա Օհանյանը, ՀՀ-ում Եվրոպական միության պատվիրակության ղեկավար, դեսպան Անդրեա Վիկտորինը, ՀՀ-ում Եվրոպայի խորհրդի ներկայացուցիչներ Թամարա Բարբակաձեն և Նատալյա Ադամյանը, ՀՀ գլխավոր դատախազության ներկայացուցիչ Կարեն Ամիրյանը, ՀՀ Ազգային ժողովի մարդու իրավուքների պաշտպանության և հանրային հարցերի մշտական հանձնաժողովի ներկայացուցիչ Թերեզա Դավթյանը, Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովի ներկայացուցիչներ Նաիրի Միրզոյանը և Ծովինար Մարգարյանը, ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական հիմնարկներում և մարմիններում հասարակական վերահսկողություն իրականացնող հասարակական դիտորդների խմբի ղեկավար Զարուհի Հովհաննիսյանը, ՀՀ մարդու իրավունքների պաշտպանի գրասենյակի ներկայացուցիչ Թագուհի Հարությունյանը, դատական մշտադիտարկողներ Երևան, Գյումրի և Վանաձոր քաղաքներից։

Հանդես գալով խոսքով՝ հրավիրյալները բարձր գնահատեցին այս ձևաչափով իրականացվող դատական մշտադիտարկման ծրագրերը որպես դատական մշտադիտարկողների աշխատանքը կազմակերպելու, դատական ​​գործընթացներին հետևելու, դիտարկումների արդյունքները համակարգված կերպով գրանցելու և հրապարակելու լավագույն հնարավորություն քաղաքացիական հասարակության համար, մատնանշելով, որ դրանք խրախուսում և ուժեղացնում են հասարակության բազմակերպ արձագանքն արդարադատության համակարգում առկա խնդիրներին ու բացթողումներին, նպաստում հասարակության իրազեկության բարձրացմանը, խրախուսում արդարադատությունը և դատարաններին հաշվետու դարձնում հանրության առաջ:

Այդ առումով կարևոր է նաև դատական համակարգում վերաբերմունքի փոփոխության հարցը, իսկ դրա համար անհրաժեշտ և կարևոր գործոն են դատական մշտադիտարկման արդյունքները և եզրակացությունները նրանց հասանելի դարձնելը, բաց ու անկաշկանդ քննարկումներն ու հանդիպումները դատավորների, դատախազների, փաստաբանների և արդարադատության ոլորտի այլ աշխատակիցների հետ՝ նրանց կարծիքը լսելու, լավագույն փորձի փոխանակման, համագործակցության, ինչպես նաև արդարադատության համակարգի հանդեպ հասարակության շրջանում վստահության ձևավորման ու շարունակական զարգացման նպատակով, ինչի պակասն ու կարիքը դեռևս առկա են Հայաստանի Հանրապետությունում։

 Ծրագիրն իրականացվել է Լեհաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարության Լեհաստանի զարգացման համագործակցության համաֆինանսավորմամբ և Լեհաստանի համերաշխության հիմնադրամի համագործակցությամբ։

«Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը հիմնադրվել է 1997թվականին։ Գործունեությունն իրականացնում է 1975թ․ օգոստոսին Հելսինկիում ստորագրված «Եվրոպայում համագործակցության և անվտանգության համաձայնագրի» և կազմակերպության կանոնադրության համաձայն։ Ունի գրասենյակ Երևանում և մասնաճյուղ Վանաձորում: Իրականացնում է մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների, այդ թվում՝ խոսքի և կրոնի ազատության, խաղաղ ցույցերի և հավաքների իրավունքի պաշտպանությունը դատարաններում, քրեակատարողական հիմնարկներում, հոգեբուժական հաստատություններում, բանակում, և դրանց  ջատագովում։ Չունի քաղաքական, կրոնական կամ ազգային ուղղվածություն։ Իրականացնում է նաև Հայաստանի Հանրապետության կողմից ստորագրված մարդու իրավունքներին առնչվող միջազգային պայմանագրերով և համաձայնագրերով ստանձնած պարտավորությունների իրականացման մշտադիտարկում:

Լրացուցիչ տեղեկությունների համար դիմել ծրագրերի համակարգող Կարինե Թորոսյանին, հեռ. 010 531 972,  էլ․ փոստ՝ karinetorosyan@hahr.am

9 տարի անց դատախազությունը համակերպվեց․ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել

9 տարի անց ՀՀ Գլխավոր դատախազությունը ընդունեց այն փաստը, որ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել։ Հիշեցնենք, որ  2013 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Վանաձոր քաղաքում 15-ամյա հանդբոլիստ Դավիթ Հովակիմյանը դանակահարվել էր, ապա հիվանդանոցում մահացել: Դեպքից ժամեր անց Կարեն Կունգուրցեւը բերման է…

«ԵՐԻՏԱՍԱՐԴՆԵՐԸ ՀԱՆՈՒՆ ՀԻՄՆԱՐԱՐ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՃԱՆԱՉՄԱՆ ԵՎ ՀԱՐԳԱՆՔԻ» ԾՐԱԳՐԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՎԵՐ

2022 թվականի սեպտեմբերի 20-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնել է «Երիտասարդները հանուն հիմնարար իրավունքների ճանաչման և հարգանքի» մեկամյա ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է խրախուսել  հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունն ու հարգանքը՝ (ա) ազգային օրենսդրո…

Մամլո հաղորդագրություն․ «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագրի ամփոփում

2022 թվականի ապրիլ-հուլիս ամիսներին «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունն իրականացրեց «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը։ Ծրագիրը նպատակաուղղված էր դատական կառույցների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության բա…

Խաղաղ հավաքների ազատությունը որպես ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքար

Խաղաղ հավաքների ազատությունը ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքարերից մեկն է։ Այն մարդու հիմնարար իրավունք է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, այնպես էլ մարդու իրավունքների միջազգային մի շարք փաստաթղթերով։ Գոյություն ունեն հանրային հավաքների բազմազան ձևեր, որոնք պաշտպանվում են …

9 տարի անց դատախազությունը համակերպվեց․ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել

9 տարի անց ՀՀ Գլխավոր դատախազությունը ընդունեց այն փաստը, որ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել։ Հիշեցնենք, որ  2013 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Վանաձոր քաղաքում 15-ամյա հանդբոլիստ Դավիթ Հովակիմյանը դանակահարվել էր, ապա հիվանդանոցում մահացել: Դեպքից ժամեր անց Կարեն Կունգուրցեւը բերման է…

«ԵՐԻՏԱՍԱՐԴՆԵՐԸ ՀԱՆՈՒՆ ՀԻՄՆԱՐԱՐ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՃԱՆԱՉՄԱՆ ԵՎ ՀԱՐԳԱՆՔԻ» ԾՐԱԳՐԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՎԵՐ

2022 թվականի սեպտեմբերի 20-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնել է «Երիտասարդները հանուն հիմնարար իրավունքների ճանաչման և հարգանքի» մեկամյա ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է խրախուսել  հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունն ու հարգանքը՝ (ա) ազգային օրենսդրո…

Մամլո հաղորդագրություն․ «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագրի ամփոփում

2022 թվականի ապրիլ-հուլիս ամիսներին «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունն իրականացրեց «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը։ Ծրագիրը նպատակաուղղված էր դատական կառույցների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության բա…

Խաղաղ հավաքների ազատությունը որպես ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքար

Խաղաղ հավաքների ազատությունը ժողովրդավարական հասարակության անկյունաքարերից մեկն է։ Այն մարդու հիմնարար իրավունք է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, այնպես էլ մարդու իրավունքների միջազգային մի շարք փաստաթղթերով։ Գոյություն ունեն հանրային հավաքների բազմազան ձևեր, որոնք պաշտպանվում են …

9 տարի անց դատախազությունը համակերպվեց․ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել

9 տարի անց ՀՀ Գլխավոր դատախազությունը ընդունեց այն փաստը, որ Կարեն Կունգուրցեւը սպանություն չի կատարել։ Հիշեցնենք, որ  2013 թվականի հոկտեմբերի 13-ին Վանաձոր քաղաքում 15-ամյա հանդբոլիստ Դավիթ Հովակիմյանը դանակահարվել էր, ապա հիվանդանոցում մահացել: Դեպքից ժամեր անց Կարեն Կունգուրցեւը բերման է…

«ԵՐԻՏԱՍԱՐԴՆԵՐԸ ՀԱՆՈՒՆ ՀԻՄՆԱՐԱՐ ԻՐԱՎՈՒՆՔՆԵՐԻ ՃԱՆԱՉՄԱՆ ԵՎ ՀԱՐԳԱՆՔԻ» ԾՐԱԳՐԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՆ ՀՐԱՎԵՐ

2022 թվականի սեպտեմբերի 20-ից «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունը նախաձեռնել է «Երիտասարդները հանուն հիմնարար իրավունքների ճանաչման և հարգանքի» մեկամյա ծրագիրը։ Այն նպատակաուղղված է խրախուսել  հիմնարար իրավունքների պաշտպանությունն ու հարգանքը՝ (ա) ազգային օրենսդրո…

Մամլո հաղորդագրություն․ «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագրի ամփոփում

2022 թվականի ապրիլ-հուլիս ամիսներին «Հելսինկյան ասոցիացիա» իրավապաշտպան հասարակական կազմակերպությունն իրականացրեց «Հայաստանում անկախ և թափանցիկ դատական համակարգ ունենալու ճանապարհին» ծրագիրը։ Ծրագիրը նպատակաուղղված էր դատական կառույցների գործունեության վերաբերյալ տեղեկատվության հասանելիության բա…

Most Popular



© HAHR. All rights reserved.
Designed by Hakob Jaghatspanyan.

Էջի սկիզբ